وکالت

بمقام محترم ریاست مجمع علمی!

السلام علیکم ورحمت الله

متن استفتاء ضیاءالله فرزندمحمدنبی

از اندرآب بغلان

محترما ! ایجانب که شهرتم در فوق ذکر گردیده است بنده وکیل وارثین محمدنبی ولدنظرعلی میباشم در سال(4931) در ولایت بغلان یک وکالت خط که تمام اسم های پسران ودختران محمدنبی در آن ذکرگردیده بود برادرم وحیدالله درسال (4931) درحادثه ترافیکی در کابل نزد پدرم وفات نمود که از آن چهار فرزند باقی مانده است که سن شان از 43 الی 12 است پدرم درسال 4939 نسبت مریضی که عاید حالش گردیده بود وفات نمود که یک قطعه زمینی را که در ولایت بغلان ولسوالی اندرآب است برای شان داده بود اما حال خانم برادرم این را قبول ندارد ازنگاه شریعت اسلام حق آن چیست؟ برایم واضح سازید.

حکم مقام ریاست : ملاحظه شد! آمریت إفتاء! در رابطه به موضوع فوق در پرتو شریعت ابراز نظر نمائید.

حامداً ومصلیاً

الجواب باسم ملهم الصواب

مستفتی محترم! برادر شما وحیدالله که در حادثه ترافیکی در حیات پدرتان محمدنبی وفات نموده است اولادها وخانم وی که اکنون موجود اند درترکه محمد نبی متوفی مستحق شمرده نمی شوند زیرا پسران ودختران دیگر محمد نبی متوفی که در حین وفات وی موجود بودند نسبت به نوادهای محمد نبی از لحاظ قرآبت بوی نزدیک تراند ودر باب عصابات قاعده این است که الاقرب فالاقرب یرجحون بقرب الدرجة) السراجي ص 41) ترجمه: مستحق اول كسي است كه به میت از حیث قرابت نزدیک باشد چون پسر ودختر میت نسبت به نوادها نزدیک تر اند بناءً مستحق درجه اول شناخته شده اند.

بنابرین چون از محمد نبی متوفی پسران ودختران زنده وموجود اند نواده های وی که فرزندان وحیدالله اند از میراث محروم اند .

ولی در قسمت زمینی که پدر تان در ولسوالی اندر آب برای شان در زندگی خود هبه وبخشش نموده است آن هبه کاملا درست وبه جابوده چون شخص هبه کننده محمد نبی وفات نموده است که باوفات وی هبه مؤکد نیزگردیده است بناء هیچ کس حق مطالبه استرداد مال موهوب له را ندارد زیرا فقهاء کرام یکی از شرائط عدم صحت رجوع درهبه موت یکی از متعاقدین را میدانند چنانچه درین در کتاب مشهور فقه احناف چنین آمده است { اوبموت احدالمتعاقدین } هدایه جلد سوم صفحه 132) ترجمه: یعنی یکی از شرائط عدم صحت رجوع درهبه مرگ یکی از متعاقدین است .

مستفتی عزیز! بنا بر صراحت عبارات فقهی ذکر شده بطور فشرده بایدگفت:آنچه پدر شما برای نواده های خود در حیات اش بخشش نموده است آن ملکیت آنها میباشد ودر آن کسی حق دعوای را ندارد ولی در ما بقیه متروکه پدری شما آنها درموجودیت کاکا ها عمه ها ی خود حین وفات پدرکلان شان سهم وراثت ندارند مگر اینکه شما به یتیمان برادر خود ترحم نموده تبرعاً برای آنها چیزی بدهید.

ومن الله توفیق

کتبه: الحاج مولوی صالح محمد"صالحی"